Kontaminashon di petroleo: un otro menasa pa medio ambiente
Tabata djaweps atardi ora nos a risibí e notisia ku manchanan di petroleo a yega na kosta oeste di Boneiru. E promé kos ku ta bin na mente ta e magnitut di e daño na medio ambiente i e animalnan. Kon WWF-NL por yuda e autoridat di parke marino STINAPA i e gobièrnu lokal pa minimalisá e impakto pa evitá un desaster natural?
Akshon rápido
Nos reakshon inmediatamente ta pa tuma akshon. Despues di tuma kontakto ku nos partner STINAPA pa determiná kon nos por yuda, nos tambe a bai kontrolá e status di e karkónan hubenil ku nos a pone siman pasá den oseáno na Sorobon. Aktualmente nos ta pone un kantidat chikitu di karkónan hubenil kultivá den laman pa monitòr nan sobrebiensia, ku e meta pa reforsá e poblashon natural di karkó. Afortunademente no a topa hopi petroleo serka e kaminda nan ta lokalisá. Komo un organisashon di konservashon di naturalesa, nos ta sigui monitòr tur desaroyo tokante e kontaminashon di petroleo di serka i ya nos ta konsiderá maneranan pa reforsá e esfuersonan di e autoridatnan lokal na Boneiru dor di utilisá nos ret na Hulanda.

Zeta kolektá pa rangernan di STINAPA © WWF-NL / Casper Douma
Preokupashon
“Nos ta profundamente preokupá tokante e desaroyo di e kontanimashon di petroleo na Boneiru. Ta premirá ku mas petroleo lo yega na tera. Ora e petroleo yega na e refnan di koral ku ta den e área di Lac, esaki por destruí e koralnan i e piskanan ku ta dependé di nan. Esaki tambe ta konta pa e yerba di lama i palunan di mangel den e área akí. Esakinan ta habitatnan hopi sensitivo ku ta sirbi komo lugá di kria pa hopi sorto di piská i tortuga di laman. Mester evaluá unda tin mester di yudansa i eksplorá e posibilidat di duna materialnan adishonal na Boneiru pa protehá e refnan, yerba di laman, palunan di mangel, i tur e animalnan marino ku ta dependé di e medio ambiente akí.”, Monique van de Water, mènedjer di WWF-NL su programa Karibe Hulandes, ta splika.

Para ku zeta pegá na dje © Elly Albers
Un paso atras
E programa di Karibe Hulandes ta enfoká riba inisiativanan di konservashon pa protehá ekosistemanan na kosta ku ta resistente na kambio di klima i pa krea un refugio sigur pa espesienan emblematiko manera bayena, dòlfein, tortuga di laman, i tribon. Ekosistemanan na kosta manera palunan di mangel, koralnan, i yerba di lama ya ta enfrentá vários menasa, inkluyendo kontaminashon i sobrepeska. Nan tambe ta vulnerabel pa kondishonnan klimátiko ekstremo i temperaturanan ku ta subiendo debí na kambio di klima. E kontanimashon di petroleo ta sinti manera un retraso pa e trabou duro di sientífikonan, rangernan, mènedjernan di parke, empleadonan di edukashon, trahadónan den e área di konservashon ambiental, boluntarionan, i tur hende ku ta dediká nan konosementu, tempu, i rekursonan na e kausa aki. Pero maske tin retonan, nos lo sigui ku nos mishon pa protehá naturalesa huntu ku partnernan lokal.